اسلام و مليتها عطف به . . . پروفسور ارنست كونل آلمانى استاد هنر اسلامى در دانشگاه برلين از سال 1935 تا آخر عمر ( 1964 ) در كتاب هنر اسلامى ترجمهء مهندس هوشنگ طاهرى در مقدمهء كتاب ، صفحهء 6 مىنويسد : . اشتراك در معتقدات دينى در اينجا تأثيرى قويتر از آنچه در دنياى مسيحيت وجود دارد بر فعاليتهاى فرهنگى ملل مختلف داشته است . اشتراك در مذهب باعث شده تا بر روى اختلافات نژادى و سنن باستانى ملتها پل بسته و از فراز آن نه تنها علايق معنوى بلكه حتى آداب و رسوم كشورهاى گوناگون را به طرز حيرتانگيزى در جهت روشن و مشخصى هدايت نمايند . چيزى كه بيش از همه در اين فعل و انفعال جهت ايجاد وحدت و پاسخ به جميع مسائل زندگى قاطعيت داشت قرآن بود . انتشار قرآن به زبان اصلى و فرمانروايى مطلق خط عربى پيوندى به وجود آورد كه تمام دنياى اسلام را به هم مربوط ساخت و عامل مهمى در خلق هر نوع اثر هنرى گرديد . تباين در هنر دينى و هنر غير دينى ، آنطور كه دنياى غرب مىشناسد ، در اينجا به كلى از بين رفته است . البته عبادتگاهها به علت احتياجات عملى ، شكل معمارى خاصى پيدا كرده‌اند ولى تزيين آنها درست مطابق قواعدى بوده كه در مورد ابنيهء غير دينى هم رعايت مىشده است . در صفحهء 8 مىنويسد : . آنچه در اينجا كمال اهميت را دارد اين است كه با وجود برخوردهاى شديد سياسى در دورهء قرون وسطى ، بين تمام كشورهاى اسلامى روابطى وجود داشت كه نه تنها معاملات